todo
todo

ถามตอบจากใจ
คำถามและประเด็น เกี่ยวกับสุขภาพจิตที่พบบ่อย

คำถาม
คำถาม
รู้จักสุขภาพจิต.com
เว็บไซต์ที่ให้ความรู้ เครื่องมือเบื้องต้น และแหล่งบริการด้านสุขภาพจิต เพื่อให้เกิดความเข้าใจและดูแลใจตัวเองได้มากขึ้น
เว็บไซต์นี้อยู่ภายใต้การดูแลของ กรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข
คลังความรู้ที่ช่วยให้คุณ "เข้าใจ" โรคและอาการทางจิตเวชได้ดีตั้งแต่สาเหตุ สัญญาณเตือน ไปจนถึงวิธีรักษา เพื่อให้คุณรู้ทันและป้องกันได้อย่างถูกวิธี
ตรวจเช็กสุขภาพใจง่าย ๆ ด้วยตัวเอง ระบบจะช่วยคัดกรองให้รู้ว่าตอนนี้ใจเราอยู่ในระดับไหน พร้อมกับคำแนะนำที่นำกลับไปดูแลใจต่อได้
ระบบจะแสดงคำแนะนำเบื้องต้นให้เสมอ หากผลออกมาในระดับที่ควรใส่ใจ แนะนำให้ปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ เช่น จิตแพทย์หรือนักจิตวิทยา หรือโทรสายด่วน 1323 เพื่อรับคำแนะนำเพิ่มเติม
รวบรวมรายชื่อสถานพยาบาลที่มีจิตแพทย์พร้อมให้บริการไว้ให้ ช่วยให้คุณเลือกรับบริการในสถานที่ที่เหมาะสมและเข้าถึงได้ง่ายขึ้น
สุขภาพจิตเป็นเรื่องของทุกคน
พูดด้วยความเข้าใจและเห็นใจ อธิบายว่าการไปพบจิตแพทย์เป็นเรื่องปกติและช่วยให้เขารู้สึกดีขึ้น พร้อมเสนอความช่วยเหลือในการติดต่อและไปพบแพทย์
จัดกิจกรรมให้ความรู้ ใช้สื่อสังคมออนไลน์เผยแพร่ข้อมูลที่ถูกต้อง และส่งเสริมการพูดคุยอย่างเปิดเผยเกี่ยวกับสุขภาพจิต
ให้กำลังใจ สนับสนุนการรักษา เข้าใจอาการและพฤติกรรมที่เปลี่ยนแปลง และช่วยจัดการสภาพแวดล้อมที่เหมาะสม
ฟังและอยู่เป็นเพื่อน ให้กำลังใจ พาไปพบผู้เชี่ยวชาญ หรือโทรสายด่วนสุขภาพจิต 1323
ปัญหาด้านสุขภาพจิตทั่วไป
คือจิตใจที่พร้อมรับมือแม้จะมีความเครียดเข้ามา แต่เรายังปรับตัว ทำงานหรือเรียนได้อย่างมีประสิทธิภาพ และยังคงรักษาความสัมพันธ์ที่ดีกับคนรอบข้างไว้ได้
ความรู้สึกแบบนี้เกิดขึ้นได้ ลองเริ่มจากการโทรปรึกษาสายด่วนสุขภาพจิต 1323 (ฟรี ตลอด 24 ชม.) หรือใช้บริการให้คำปรึกษาออนไลน์ผ่านแอปพลิเคชัน เช่น Sati หรือ Ooca
การออกกำลังกายช่วยกระตุ้นการหลั่งสารในสมองที่ช่วยลดความเครียดและเพิ่มความรู้สึกดี
เริ่มจากการรับฟังโดยไม่ตัดสิน บอกให้เขารู้ว่าคุณอยู่ตรงนี้เสมอ และชวนให้ลองพูดคุยกับผู้เชี่ยวชาญหรือโทร 1323 ด้วยกัน สิ่งสำคัญคืออย่าพยายามแก้ปัญหาคนเดียว การมีคนรับฟังมีความหมายมากแล้ว
สามารถพูดคุยกับครอบครัว เพื่อนสนิท ครู หรือผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพจิต เช่น จิตแพทย์ นักจิตวิทยา หรือผู้ให้คำปรึกษาในสายด่วนสุขภาพจิต
ควรพูดคุยกับคนใกล้ชิดหรือผู้เชี่ยวชาญ และหากอาการไม่ดีขึ้นควรพบจิตแพทย์เพื่อรับคำปรึกษาและรักษา
เพื่อปรับสมดุลสารเคมีในสมอง ลดอาการผิดปกติ และช่วยให้ผู้ป่วยมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น
ขึ้นอยู่กับอาการและการวินิจฉัยของแพทย์ บางโรคใช้จิตบำบัดเป็นหลัก บางโรคต้องใช้ยาร่วมด้วย หรือทั้งสองอย่างร่วมกัน
รักษาความสมดุลชีวิต มีความสัมพันธ์ที่ดี รับประทานอาหารที่เหมาะสม ออกกำลังกาย และขอความช่วยเหลือเมื่อจำเป็น
พักผ่อน ทำกิจกรรมที่ชอบ พูดคุยกับคนที่ไว้ใจ และฝึกเทคนิคผ่อนคลาย เช่น หายใจลึก ๆ หรือทำสมาธิ
เครียด
หากมีอาการเช่น นอนไม่หลับ เบื่ออาหาร หงุดหงิดง่าย สมาธิไม่ดี และมีผลกระทบต่อการทำงานหรือชีวิตประจำวัน ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ
หากความเครียดส่งผลกระทบต่อการนอนหลับ การทำงาน หรือความสัมพันธ์ ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ
ควรเลือกแหล่งข่าวที่น่าเชื่อถือ จำกัดเวลาการรับข่าว และฝึกเทคนิคผ่อนคลายจิตใจ เช่น การทำสมาธิหรือออกกำลังกาย
ออกกำลังกาย รับประทานอาหารที่ดีต่อสุขภาพ นอนหลับเพียงพอ และใช้เทคนิคการผ่อนคลาย เช่น การทำสมาธิหรือโยคะ
วางแผนการดำเนินชีวิตหรือการทำงาน จัดลำดับความสำคัญ ฝึกการหายใจลึก ๆ หาเวลาพักผ่อน และหากิจกรรมผ่อนคลาย
วิตกกังวล
อาการได้แก่ รู้สึกกังวลมากเกินเหตุ หงุดหงิดง่าย นอนไม่หลับ ใจสั่น เหงื่อออก และอาจมีพฤติกรรมหลีกเลี่ยงสถานการณ์ที่ทำให้วิตกกังวล
โรควิตกกังวลสามารถรักษาให้ดีขึ้นได้ด้วยยาและจิตบำบัดอย่างต่อเนื่อง
ซึมเศร้า
โรคซึมเศร้าเป็นภาวะผิดปกติทางอารมณ์ที่มีอาการเศร้าเรื้อรัง มีอาการเบื่อหน่าย ท้อแท้ เศร้า ไม่มีความสนใจในสิ่งที่เคยชอบ แตกต่างจากความเศร้าธรรมดาที่เป็นอารมณ์ชั่วคราวและมักจะดีขึ้นเอง
อาการร้องไห้โดยไม่ทราบสาเหตุอาจเป็นสัญญาณของภาวะซึมเศร้าหรือความเครียด การรักษาอาจต้องพบจิตแพทย์เพื่อรับคำปรึกษาและรักษาด้วยยาและจิตบำบัด รวมถึงการดูแลตนเองและรับการสนับสนุนจากคนใกล้ชิด
บางรายอาจต้องกินยาต่อเนื่องเป็นเวลานาน บางรายอาจลดหรือหยุดยาได้ตามคำแนะนำแพทย์
ภาวะเหนื่อยล้าหมดไฟ
อาการ Burnout คือ ความเหนื่อยล้าเรื้อรัง ขาดแรงจูงใจ เบื่อหน่ายกับงานที่เคยทำได้ดี มักรู้สึกอ่อนเพลียแม้จะพักแล้วก็ไม่หาย หงุดหงิดง่าย แยกตัว และมองงานในแง่ลบ หากปล่อยไว้อาจส่งผลต่อสุขภาพจิตและร่างกายได้
พักผ่อนให้เพียงพอ ปรับเปลี่ยนกิจวัตร ลดภาระงาน และขอคำปรึกษาจากผู้เชี่ยวชาญหากจำเป็น
การเข้ารับบริการสุขภาพจิต
มีบริการรักษาโรคทางจิตเวชฟรีในโรงพยาบาลรัฐและคลินิกสุขภาพจิตทั่วประเทศ โดยผู้ป่วยสามารถใช้สิทธิประกันสุขภาพภาครัฐเข้ารับการรักษาได้ฟรี เช่น ประกันสังคม สวัสดิการข้าราชการ และหลักประกันสุขภาพแห่งชาติหรือบัตรทอง
ควรไปพบจิตแพทย์เมื่อมีอาการผิดปกติทางอารมณ์หรือพฤติกรรม เช่น รู้สึกไม่มีความสุขเรื้อรัง กินไม่ได้ นอนไม่หลับ หงุดหงิดง่าย วิตกกังวลมากจนกระทบชีวิตประจำวัน หรือมีความคิดอยากทำร้ายตัวเอง
สามารถรับคำปรึกษาผ่านแอปพลิเคชันและแพลตฟอร์มออนไลน์ เช่น Doctor Anywhere, Ooca, Sati, Line หมอพร้อม และอื่นๆ ซึ่งมีทั้งบริการฟรีและมีค่าใช้จ่าย
มีสายด่วนสุขภาพจิต 1323 ให้บริการตลอด 24 ชั่วโมง
สามารถไปได้ที่โรงพยาบาลรัฐที่มีแผนกจิตเวช และโรงพยาบาลในสังกัดกรมสุขภาพจิตทั่วประเทศ
สามารถนัดหมายผ่านโรงพยาบาลรัฐ คลินิกสุขภาพจิต หรือใช้บริการออนไลน์ผ่านแอปพลิเคชัน